Wanneer moet bijzonder verlof worden betaald?

Nederland kent een aantal wettelijke verlofregelingen. Die zijn er om werknemers te ondersteunen in het combineren van werk en privé leven. Werkgevers hebben er ook baat bij omdat deze regels helpen voorkomen dat hun werknemers te zwaar belast raken en ‘over de rooie’ gaan.

Zwangerschap
Een zwangere werknemer heeft recht op minstens zestien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. Vanaf zes weken tot vier weken voor de vermoedelijke bevallingsdatum mag zij verlof opnemen. Zij ontvangt tijdens dit verlof een uitkering die net zo hoog is als het salaris. Maar die uitkering is wel begrensd tot 100 procent van het dagloon. Voor vrouwelijke ondernemers die zwanger zijn, geldt binnenkort ook een wettelijk recht op een uitkering.

Adoptieverlof
Werknemers die een kind adopteren, hebben recht op adoptieverlof. Dit geldt voor beide ouders. Dit verlof duurt maximaal vier aaneengesloten weken. Er zijn voorwaarden verbonden aan het aanvragen. De werkgever mag het verlof niet weigeren. De uitkering bedraagt ook hier maximaal 100 procent van het dagloon. Via de werkgever gaat de uitkeringsaanvraag naar het UWV.

Ouderschapsverlof
Om recht te hebben op ouderschapsverlof dient een werknemer ten minste één jaar bij de werkgever in dienst te zijn EN een kind onder de acht jaar te verzorgen. Het gaat om onbetaald verlof. (In sommige CAO’s – bijvoorbeeld bij de overheid - is een gedeeltelijke doorbetaling van het salaris afgesproken). Beide ouders hebben recht op het verlof voor elk kind onder de acht jaar.

De duur van het verlof hangt af van de werkweek. De Wet Arbeid en Zorg bepaalt dat een werknemer dertien keer de wekelijkse arbeidsduur kan opnemen in een periode van zes maanden. Daarbij kan hoogstens de helft van de arbeidsduur per week worden opgenomen. Dus bij een werkweek van 40 uur kan een half jaar lang 20 uur per week worden gewerkt. In overleg met de werkgever kan ook een andere regeling worden afgesproken, Zo mag het verlof in twee of drie perioden worden verdeeld. Hier kan een zwaarwegend bedrijfsbelang een rol spelen en kan de werkgever bezwaar maken.

Het opgebouwde tegoed via de levensloopregeling kan worden gebruikt om het onbetaalde ouderschapsverlof te financieren. Daarbij geeft de fiscus u een financieel voordeel in een hogere heffingskorting per maand wanneer u voltijd ouderschapsverlof opneemt.

Calamiteitenverlof
Dit verlof is bedoeld voor onvoorziene situaties waarin u onmiddellijk vrij moet hebben om een oplossing voor een noodgeval te bedenken. Bijvoorbeeld een kind dat ziek wordt of een gesprongen waterleiding. Dit verlof dient altijd zo kort mogelijk te duren. De wet zegt dat uw salaris gewoon wordt doorbetaald. Maar in de CAO mogen afwijkende afspraken worden gemaakt over het doorbetalen van het loon. En dat gebeurt ook. Soms zijn de afspraken beter dan de wet voorschrijft, maar ze kunnen ook ongunstiger zijn. Ook dan gelden de CAO-afspraken en niet de wettelijke regeling. Maar dit mag alleen als dat in een CAO is vastgelegd. Een werkgever zonder CAO moet calamiteitenverlof wel betalen.

Stel onderaan dit artikel uw vragen aan deze zibb expert. De beste worden op deze site beantwoord. Direct advies nodig? Klik dan hier.